رویکرد فهمیدن به واسطهٔ طراحی، رویکردی منعطف و پژوهشمحور برای طراحی آموزشی است که میتواند به معلمها کمک کند با یک روش مدون و گامبهگام، سناریوی آموزشی خود را طوری طراحی کنند که از شکلگیری فهم در ذهن دانشآموز مطمئن شوند. در هر مدرسه ممکن است، معلمها به طور فردی این رویکرد و روش را بشناسند و طراحیهای آموزشی خود را مبتنی بر آن تنظیم کنند. اما اگر یک مدرسه بخواهد این رویکرد را پیادهسازی کند، لازم است سازوکارهایی طراحی شوند و راهبرانی در کنار معلم قرار گیرند تا بتوانند از آنها پشتیبانی کنند و در عین حال مسیری که با یکدیگر طی میکنند را پایش کنند.
ما در روزهای کارمان در مجتمع آموزشی رهیار، این فرصت را پیدا کردیم تا این رویکرد را آگاهانه انتخاب کنیم، چالشهای پیادهسازی آن را بشناسیم و برای آنها راهکارهای عملیاتی پیدا کنیم، دغدغههای معلمها و راهبران آموزشی را بشناسیم و ابزارها و سازوکارهایی برای برطرف کردن چالشها طراحی کنیم.
در اولین گام از کارگاههای راهبری رویکرد فهمیدن به واسطهٔ طراحی (UbD) که برای مدیران پایه و کارشناسان دپارتمانهای درسی دبستان و دورهٔ اول متوسطه مجتمع آموزشی رهیار برگزار شد، این رویکرد و روش طراحی آموزشی معکوس را به راهبران آموزشی معرفی و اولین گام از این روش را که نوشتن و اولویتبندی اهداف است تمرین کردیم. در روزهای بعدی بیشتر بر چالشهای راهبری متمرکز شدیم.
در پایان این کارگاه، راهبران آموزشی:
- – معنای فهمیدن و اهمیت طراحی را در رویکرد فهمیدن به واسطهٔ طراحی شناختند و رد پای این رویکرد را در طراحی آموزشی بررسی کردند.
- – با ایدهٔ کلیدی به عنوان فهمی که قرار است در ذهن دانشآموز ساخته شود آشنا شدند و اهداف خود را با توجه به آن تدوین کردند.
- – ارتباط معنادار بین اهداف، موقعیتهای جمعآوری شواهد یادگیری، سناریوی آموزشی و ایدهٔ کلیدی را بررسی کردند.
- – موقعیتهای گفتوگو با معلم را شبیهسازی و با طرح پرسشهای مختلف مسیر طراحی آموزشی معکوس را راهبری کردند.
- – موقعیت مشاهده از کلاس را شبیهسازی کردند و فرآیند بازخورد دادن و نزدیک کردن معلم به روش طراحی آموزشی معکوس را تمرین کردند.
- – چالشهای مسیر پیادهسازی این رویکرد را پیشبینی کردند و برای هر یک راهکارهایی ارائه دادند.
